Wolfgang R. Kubizek

… und alle Toten starben friedlich…
... i wszyscy umarli odeszli w pokoju...

Oratorium w pięciu częściach
na solistów, chór i orkiestrę
Tekst: Vladimir Vertlib
 

Główną postacią jest młoda kobieta, próbująca stawić czoła przytłaczającej historii masowego mordu, który miał miejsce w nazistowskich obozach koncentracyjnych i obozach zagłady. Kobieta, która nie wie, jak poradzić sobie z tym emocjonalnym i moralnym ciężarem.

Początkowo ucieka ona w świat fantazji i wyobraża sobie, że obóz koncentracyjny Mauthausen nigdy nie istniał. Jednak głosy ocalałych osób opowiadają jej o kamieniołomach, selekcjach, marszach śmierci i sprawiają, że powraca ona do rzeczywistości. Następnie ta młoda kobieta poznaje w wielu rozmowach ludzi, którzy w różny sposób odnoszą się do historii nazistowskich zbrodni.

Antysemitka relatywizuje fakty historyczne. W wypowiedzi pseudorewolucjonisty, byłego uczestnika niemieckiego ruchu studenckiego 1968 roku, tragedia Shoah blednie na tle ogólnych skarg na panujące w ludziach zło. Córka człowieka, który przeżył Shoah opowiada o tym, ile cierpień przysparza jej dzisiaj historia, i jak niewielu potomków dawnych sprawców gotowych jest stawić czoła przeszłości. W końcu syn byłego żołnierza Wermachtu opowiada o bezowocnych próbach podjęcia z ojcem rozmowy na temat jego uczestnictwa w zbrodniach.

Spotkania te napełniają młodą kobietę niepewnością. "Gdzie jest droga, którą powinnam pójść?", "Jakie nauki powinnam z tego wynieść?" i "Czym jest nadzieja, która mi pozostaje?", pyta ona chór ofiar, które od czasu do czasu dochodzą do głosu. W swoich odpowiedziach ofiary nie wskazują drogi, nie nauczają, nie pocieszają. Zapewniają one jednak młodą kobietę, że są tutaj, wraz ze swoimi doświadczeniami.

Nie pozwalają się one wykorzystać i zepchnąć w niepamięć, opowiadają o tym, co było. Głosy te są oparciem dla młodej kobiety, która krok za krokiem, poruszając się po omacku pomiędzy zwątpieniem, wyrzutami sumienia i nadzieją, szuka własnej drogi przez historię.

(Oryginalne streszczenie w języku niemieckim: Christian Angerer)